EU predstavila Akcioni plan za sajber bezbjednost i AI

Evropska komisija je početkom mjeseca predstavila Akcioni plan za sajber bezbjednost i vještačku inteligenciju, kojim želi da pospješi istraživanja i saradnju, u cilju unapređenja sigurnog korišćenja vještačke inteligencije. Na taj način, EU želi da pomogne državama članicama i njihovim javnim ustanovama, ali i kompanijama, da maksimalno iskoriste potencijale vještačke inteligencije na planu otkrivanja ranjivosti i sprečavanja sajber napada, ali i da se na pravi način odgovori na rizike koje nosi sama vještačka inteligencija.

Akcioni plan se fokusira na tri glavna cilja.

Prvo, promovisanje bezbjedne upotrebe vještačke inteligencije, što predviđa jačanje kapaciteta EU za procjenu AI modela i platformi, prije nego što dobiju dozvolu za upotrebu na prostoru EU. Zatim, u saradnji sa Agencijom EU za sajber bezbjednost (ENISA), treba da se razvije "Evropski nacrt" (European Blueprint) za bezbjedan pristup naprednim AI sistemima u svrhe sajber bezbjednosti. I konačno, uspostaviće se platforma za testiranje, kako bi organizacije u kritičnim oblastima, poput energetike, finansija, transporta, javne uprave, mogli bezbjedno da testiraju neka rešenja prije uvođenja u upotrebu.

Drugo, jačanje sajber bezbjednosti i otpornosti EU. Ovaj cilj uključuje promociju primjene postojećih akata EU koji se tiču AI, poput Akta o vještačkoj inteligenciji (AI Act), Direktive NIS2, Aktova o sajber otpornosti i sajber solidarnosti. Takođe, različitim mehanizmima će se raditi na motivisanju organizacija da koriste AI u cilju sajber bezbjednosti.

I treći cilj je jačanje kapaciteta Evrope u oblasti AI za sajber bezbjednost, što podrazumijeva pokretanje velikog izazova na nivou EU (EU Grand Challenge on AI for cybersecirity), koji treba da okupi kompanije, istraživače i druge partnere, kako bi zajedno radili na razvoju inovativnih AI rešenja u domenu sajber bezbjednosti. Takođe, EU će nastaviti da investira u svoje AI kapacitet, kao što su AI Factories i planiranih Gigafactories.

Za one kojima je pojam AI Factories možda nov, da kažemo, da su to visokotehnološki centri ili eko-sistemi, koje je pokrenula Evropska unija, kako bi ubrzala razvoj vještačke inteligencije u Evropi i svi su dio Evropskog zajedničkog preduzeća za računarstvo visokih performansi (EuroPHC). Jedna od najpoznatijih AI Fabrika je LUMI AIF u Finskoj, izgrađena oko superračunara LUMI, koji je jedan od najmoćnijih i ekološki najčistijih superračunara na svijetu. Osim ove, AI Fabrika ima i u Njemačkoj, Češkoj, Španiji.

Kada smo kod ove teme, pomenućemo i to, da su neki zvaničnici Vlade Crne Gore pominjali da bi Crna Gora mogla postati dio mreže velikih data centara u Evropi, a možda u budućnosti i neke AI Fabrike. To bi, bez sumnje, bila odlična prilika za državu i domaće stručnake na polju AI i sajber bezbjednosti.

About us